Người Hàn Quốc đang dùng lợi nhuận kiếm được từ các cổ phiếu liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) để đầu tư vào thị trường bất động sản vốn đã quá nóng. Điều này làm suy yếu những nỗ lực của chính phủ trong việc chuyển dòng tiền từ bất động sản sang thị trường chứng khoán.
[Image: ]
Lợi nhuận từ cổ phiếu AI lại chảy vào bất động sản
Theo số liệu của Bộ Đất đai Hàn Quốc, tiền thu được từ việc bán cổ phiếu đã được sử dụng trong 13,2% các giao dịch mua nhà có giá trị trên 1,5 tỷ won (khoảng 974.000 USD) vào tháng 4. Đây là lần đầu tiên tỷ lệ này vượt mốc 10%, đồng thời cao gần gấp ba lần mức trung bình hằng tháng trong phần lớn 5 năm qua.
“Nếu mọi người kiếm được nhiều tiền từ cổ phiếu, cuối cùng họ vẫn sẽ mang số tiền đó đổ vào bất động sản. Kết quả là một vòng luẩn quẩn, chứ không phải một vòng tuần hoàn tích cực cho nền kinh tế", anh Kim Won-ik, một nhân viên công nghệ tại Yongin, phía nam Seoul, cho biết. Anh vừa kiếm được khoảng 20 triệu won từ đầu tư chứng khoán.
Trong nhiều năm, chính phủ Hàn Quốc đã cố gắng khuyến khích người dân đầu tư nhiều hơn vào cổ phiếu trong nước và giảm sự phụ thuộc vào bất động sản. Theo giới chức, cơn sốt nhà đất là một trong những nguyên nhân làm gia tăng bất bình đẳng xã hội và góp phần kéo tỷ lệ sinh xuống mức rất thấp, khi chi phí nhà ở quá cao khiến nhiều cặp đôi ngần ngại kết hôn hoặc sinh con.
Tổng thống Lee Jae Myung, người nhậm chức năm ngoái, cam kết sẽ chuyển hướng phần lớn nguồn lực tài chính của đất nước khỏi các khoản đầu tư bất động sản mà ông gọi là “kém hiệu quả”.
Từ đầu năm đến nay, chỉ số Kospi của Hàn Quốc đã tăng hơn gấp đôi và đang trên đà trở thành chỉ số chứng khoán lớn có thành tích tốt nhất thế giới trong năm thứ hai liên tiếp. Động lực chính đến từ các nhà sản xuất chip như Samsung Electronics và SK Hynix, những doanh nghiệp hưởng lợi mạnh mẽ từ làn sóng mở rộng các trung tâm dữ liệu AI trên toàn cầu.
Hôm 22/6, SK Hynix đã vượt qua Samsung để trở thành công ty có giá trị vốn hóa lớn nhất Hàn Quốc, chấm dứt hơn hai thập kỷ Samsung giữ vị trí số một.
Tuy nhiên, bất động sản vẫn chiếm khoảng 75% tổng tài sản hộ gia đình Hàn Quốc, cao hơn đáng kể so với các quốc gia phát triển khác và vượt xa tỷ trọng 9% tài sản được đầu tư vào cổ phiếu. Trong khi đó, nợ hộ gia đình của Hàn Quốc tương đương gần 175% thu nhập khả dụng ròng, thuộc nhóm cao nhất trong các nước phát triển.
Một phần nguyên nhân của sự mất cân đối này là do thị trường chứng khoán Hàn Quốc hoạt động khá kém trong nhiều năm trước khi làn sóng AI bùng nổ. Theo dữ liệu của Ngân hàng Kookmin, chỉ số Kospi chỉ tăng khoảng 25% trong giai đoạn 2015-2025, trong khi giá nhà trung bình tại Seoul tăng hơn 50% trong cùng thời kỳ.
[Image: ]
Chỉ số giá nhà tại Seoul tăng mạnh hơn chỉ số Kospi trong phần lớn giai đoạn 2015-2025, góp phần duy trì sức hút của bất động sản đối với nhà đầu tư Hàn Quốc. (Nguồn: Kookmin Bank, Bloomberg)
Cố vấn chính sách hàng đầu của tổng thống cũng cảnh báo về những hệ quả ngoài mong muốn từ đợt tăng giá cổ phiếu, trong đó có việc dòng tiền tiếp tục chảy sang đầu cơ bất động sản.
“Nếu của cải được tạo ra từ ngành công nghiệp bán dẫn lại bị hút vào lợi nhuận bất động sản và thành quả tăng trưởng chỉ tập trung trong tay một nhóm nhỏ, thì thời kỳ bùng nổ hiện nay sẽ không thể kéo dài,” ông Kim Yong-beom viết trên mạng xã hội hôm 20/7.
Lo ngại thị trường chứng khoán và nhà đất cùng quá 'nóng'
Theo Ngân hàng Kookmin, giá nhà tại Seoul đã tăng 3,1% từ cuối tháng 1 đến cuối tháng 5, trong khi giá nhà trên toàn vùng thủ đô tăng 1,9%.
Đà tăng này diễn ra bất chấp hàng loạt biện pháp hạ nhiệt thị trường. Chính phủ đã siết chặt tín dụng, hạn chế giao dịch tại các khu vực đông dân cư, áp dụng các giới hạn vay nghiêm ngặt hơn đối với nhà ở giá cao và khôi phục các mức thuế phạt đối với người sở hữu nhiều bất động sản.
“Thay đổi một tư duy đã ăn sâu suốt ba hoặc bốn thập kỷ là điều không hề dễ dàng,” ông Namuh Rhee, Chủ tịch Diễn đàn Quản trị Doanh nghiệp Hàn Quốc, nhận định.
Trong khi đó, các chuyên gia cho rằng đợt bùng nổ chứng khoán hiện nay có thể dần thay đổi thói quen đầu tư của người dân. Hiện khoảng một nửa dân số Hàn Quốc đã sở hữu tài khoản môi giới chứng khoán, tăng mạnh từ mức 21% vào năm 2019. Đồng thời, kiến thức tài chính và hiểu biết về thị trường cổ phiếu của công chúng cũng đã được cải thiện đáng kể.
“Trong giờ nghỉ trưa, mọi người chỉ nói về chuyện: ‘Bạn đang mua cổ phiếu gì?’ hay ‘Bạn lời được bao nhiêu rồi?’. Nếu không đầu tư chứng khoán, bạn sẽ bị xem như người tụt hậu”, Kim Min-jung, một nhân viên văn phòng tại Seoul, cho biết.
[Image: ]
Lợi nhuận từ cơn sốt cổ phiếu AI đang được nhiều nhà đầu tư Hàn Quốc dùng để mua bất động sản, cho thấy sức hấp dẫn của nhà đất vẫn lấn át thị trường tài chính bất chấp các nỗ lực điều tiết của chính phủ. (Ảnh: The Korea Herald)
Dù vậy, cũng xuất hiện những dấu hiệu cho thấy thị trường đang trở nên quá nóng. Đầu tháng 6, chỉ số biến động của Kospi đã lên mức kỷ lục 94 điểm. Dư nợ ký quỹ cũng tăng lên mức cao chưa từng có, khoảng 37 nghìn tỷ won, khi các nhà đầu tư cá nhân vay tiền để gia tăng quy mô đầu tư.
Kể từ khi được ra mắt vào cuối tháng 5, các quỹ ETF cổ phiếu đơn lẻ có sử dụng đòn bẩy gắn với Samsung và SK Hynix đã thu hút hơn 7 nghìn tỷ won vốn đầu tư. Tuy nhiên, một số nhà đầu tư đã chịu thiệt hại nặng khi chỉ số Kospi có ngày giảm tới 8% trong tháng này.
Ông Lee Chan-jin, người đứng đầu Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc, hôm 22/6 đã bày tỏ sự tiếc nuối về việc triển khai các quỹ ETF nói trên, cho rằng chúng được đưa ra thị trường quá vội vàng.
“Phần lớn nhà đầu tư là tầng lớp trung lưu và người lao động. Việc họ phải đối mặt với những biến động mạnh và đột ngột có thể gây ra cú sốc đáng kể,” ông nói.
Tuy nhiên, theo Kim Min-jung, sẽ rất khó để thuyết phục người dân từ bỏ giấc mơ sở hữu bất động sản, bất chấp những nỗ lực của chính phủ.
“Tôi nghĩ rằng nếu kiếm được một khoản từ chứng khoán, mình có thể bước vào nhóm 1% giàu nhất, mua được nhà ở Gangnam và sống một cuộc sống thành đạt,” cô nói.
Theo Financial Times
Thiên Ân